Binnen 4 uur contact
In het kort
- Veiligheid gaat altijd voor
- Open en eerlijk over zorgen, samen met het gezin
- De Meldcode als leidraad: twijfel is genoeg om stappen te zetten
01 · Waarom dit ertoe doet
Onveiligheid is vaak onzichtbaar
Huiselijk geweld en kindermishandeling komen in alle lagen van de samenleving voor. Het gaat niet alleen om lichamelijk geweld, maar ook om emotionele mishandeling, verwaarlozing, getuige zijn van geweld tussen ouders en seksueel misbruik.
Kinderen die onveiligheid meemaken, lopen een groot risico op problemen in hun ontwikkeling, hun gezondheid en hun relaties later. Vaak houden gezinnen het uit schaamte of angst verborgen.
Wij werken met een open houding: we benoemen zorgen eerlijk, maar zien ook de krachten en goede bedoelingen van ouders. Samen met het gezin en het netwerk bouwen we aan een veilige situatie die blijft.
Je kunt pas groeien als je je veilig voelt. Daarom is veiligheid geen onderdeel van de hulp, maar de basis ervan.
02 · Theorie
De modellen achter ons werk
Theorie geeft taal aan wat je ziet. Deze inzichten uit wetenschap en praktijk sturen hoe wij kijken en handelen.
- Wet verplichte meldcode (2013, aangescherpt 2019)
Meldcode en afwegingskader
Professionals volgen vijf stappen bij vermoedens van huiselijk geweld of kindermishandeling: signalen in kaart brengen, collegiaal overleggen, in gesprek gaan, wegen en beslissen.
In de praktijk: Alle Eefi-medewerkers werken volgens de meldcode en weten wanneer ze Veilig Thuis raadplegen.
- Turnell & Edwards
Signs of Safety
Een aanpak die zorgen én krachten in beeld brengt. Wat gaat goed, waar maken we ons zorgen over, en wat moet er gebeuren om het veilig te maken?
In de praktijk: We maken veiligheid bespreekbaar in gewone taal, samen met het gezin.
- Gezinsonderzoek
Intergenerationele overdracht
Ouders die zelf geweld hebben meegemaakt, lopen meer risico om dat te herhalen. Dat is geen vaststaand lot; herstel is mogelijk.
In de praktijk: We hebben oog voor de geschiedenis van ouders, zonder hun verantwoordelijkheid weg te nemen.
- Onderzoek naar kinderen als getuige
Geweld tussen ouders
Kinderen die geweld tussen ouders zien of horen, ervaren vergelijkbare stress als kinderen die zelf mishandeld worden.
In de praktijk: Bij geweld tussen ouders is er altijd aandacht voor het kind.
03 · Signalen
Wat zie je?
Eén signaal zegt weinig. Een patroon dat blijft of groeit, verdient aandacht. Twijfel je? Overleg vrijblijvend met ons.
Mogelijke signalen bij het kind
- !Onverklaarbaar letsel of vage uitleg over blauwe plekken
- !Angstig, schrikachtig of juist heel volgzaam gedrag
- !Niet naar huis willen gaan
- !Verwaarlozing: honger, onverzorgd, vaak ziek zonder hulp
- !Seksueel gedrag dat niet past bij de leeftijd
- !Plotselinge gedragsverandering
Signalen in het gezin
- !Veel spanning en ruzie tussen ouders
- !Ouder die heel negatief over het kind praat
- !Verslaving of ernstige psychische problemen bij een ouder
- !Sociaal isolement van het gezin
- !Eerdere meldingen of eerder contact met Veilig Thuis
04 · Praktijk
Zo werken wij, stap voor stap
- 1
Signalen serieus nemen
Bij zorgen brengen we signalen zorgvuldig in kaart en overleggen we direct met een collega of aandachtsfunctionaris.
- 2
Open gesprek met het gezin
We bespreken onze zorgen eerlijk en respectvol met ouders en, als het kan, met het kind.
- 3
Een veiligheidsplan
Samen met het gezin en het netwerk maken we concrete afspraken over wat er nodig is om het veilig te maken, en wie wat doet.
- 4
Afstemmen met Veilig Thuis
Waar nodig raadplegen of melden we bij Veilig Thuis, volgens de meldcode. We blijven betrokken bij het gezin.
- 5
Werken aan herstel
Als de acute veiligheid geregeld is, werken we aan de onderliggende patronen, zoals stress, communicatie en opvoedvaardigheden.
Goed om te weten: Eefi biedt begeleiding in het dagelijks leven. Is er behandeling of diagnostiek nodig, dan werken we samen met GGZ-partners en blijven we betrokken als vaste begeleider.
05 · Methodieken
Onderbouwde methodieken en instrumenten
We kiezen per gezin wat past. Sommige methodieken passen we zelf toe, voor andere werken we samen met gespecialiseerde partners.
- Wettelijk verplicht
Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling
Het vijfstappenplan met afwegingskader dat alle professionals in zorg en onderwijs volgen.
- Onderbouwd
Signs of Safety
Oplossingsgerichte aanpak om samen met het gezin veiligheid op te bouwen, met een helder veiligheidsplan.
- Risicotaxatie-instrument
LIRIK
Licht Instrument Risicotaxatie Kindveiligheid. Helpt professionals om de veiligheid van een kind gestructureerd in te schatten.
- Praktijkgericht
Netwerkberaad en familiegroepsplan
Familie en vrienden worden betrokken bij het maken en bewaken van het veiligheidsplan.
06 · Mythes en feiten
Wat klopt wel, en wat niet?
MytheHuiselijk geweld komt vooral voor in arme gezinnen.
FeitHet komt in alle lagen van de samenleving voor, ongeacht inkomen, opleiding of afkomst.
MytheAls het kind er niet bij is, heeft het er geen last van.
FeitKinderen merken bijna altijd wat er gebeurt, ook vanuit een andere kamer. Ze horen en voelen de spanning.
MytheEen melding bij Veilig Thuis betekent uithuisplaatsing.
FeitUithuisplaatsing is een uitzondering. Veilig Thuis zoekt meestal samen met het gezin naar oplossingen.
MytheJe moet zeker zijn voordat je iets doet.
FeitEen vermoeden is genoeg om de meldcode te volgen. Overleg vroeg.
07 · Tips en tricks
Direct toepasbaar
Vraag op tijd hulp
Loopt de spanning thuis op of ben je bang dat je je kind iets aandoet? Vraag hulp, dat is een teken van kracht.
Bescherm je kind tegen ruzie
Maak geen ruzie waar je kind bij is. Ga weg uit de situatie als het escaleert.
Bel Veilig Thuis voor advies
Ook als ouder kun je anoniem advies vragen via 0800-2000.
Ken de meldcode
Weet wie de aandachtsfunctionaris is en welke stappen je zet bij zorgen.
Luister zonder te beloven
Vertelt een kind iets? Luister, stel open vragen en beloof geen geheimhouding.
Leg feiten vast
Noteer wat je ziet en hoort, zonder interpretatie. Dat helpt bij de volgende stappen.
Benoem zorgen expliciet
Vermeld veiligheidszorgen in de verwijzing, zodat we direct passend kunnen handelen.
Stem af over rollen
Wie doet wat bij een onveilige situatie? Heldere afspraken voorkomen gaten.
Combineer veiligheid en hulp
Begeleiding thuis kan onderdeel zijn van een veiligheidsplan en helpt het gezin verder.
08 · Uit de praktijk
Een moeder die hulp durfde te vragen
Een moeder van twee jonge kinderen belde zelf. Ze vertelde dat de ruzies met haar partner steeds heftiger werden en dat ze bang was voor wat haar kinderen meekregen.
We bespraken open wat er gebeurde en maakten samen een veiligheidsplan: wat doet moeder als de spanning oploopt, wie kan ze bellen, waar kunnen de kinderen naartoe. In overleg met moeder raadpleegden we Veilig Thuis.
Vader stemde in met een eigen hulptraject voor agressieregulatie. Wij begeleidden het gezin thuis en werkten met de kinderen aan wat ze hadden meegemaakt. Na een half jaar was de situatie thuis rustig en veilig.
Wat we leerden
- Moeder werd serieus genomen
- Een concreet veiligheidsplan
- Beide ouders kregen hulp
- De kinderen kregen een eigen plek
09 · Reflectievragen
Even stilstaan
- Welke signalen zie ik, en heb ik ze vastgelegd?
- Met wie heb ik overlegd over mijn zorgen?
- Welke krachten zijn er in dit gezin en netwerk?
- Is het kind nu veilig, en hoe weet ik dat?
10 · Bronnen
Verder lezen
- Rijksoverheid. Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling, met afwegingskader (2019). rijksoverheid.nl
- Veilig Thuis. Advies en meldpunt, 0800-2000. veiligthuis.nl
- Turnell, A. & Edwards, S. (1999). Signs of Safety. Norton.
- Alink, L. e.a. Nationale Prevalentiestudie Mishandeling van kinderen en jeugdigen (NPM). Universiteit Leiden.
- Augeo Foundation. Kennis over kindermishandeling. augeo.nl
- Nederlands Jeugdinstituut. Dossier kindermishandeling. nji.nl
Zorgen om een kind of gezin? Wacht niet.
Je kunt vandaag nog contact opnemen, ook zonder verwijzing. Je hoort binnen vier uur van ons. Twijfel je? Bel gerust, we denken vrijblijvend met je mee.
Binnen 4 uur contact