Binnen 4 uur contact
In het kort
- Conflict schaadt meer dan de scheiding zelf
- Kinderen blijven loyaal aan beide ouders
- Samen ouder blijven, ook als partners uit elkaar gaan
01 · Waarom dit ertoe doet
Uit elkaar als partners, samen als ouders
Elk jaar maken tienduizenden kinderen in Nederland een scheiding van hun ouders mee. De meeste kinderen passen zich na verloop van tijd goed aan, vooral als ouders respectvol met elkaar omgaan en het kind contact houdt met beide ouders.
Een deel van de scheidingen verloopt echter met veel spanning, ruzie of juridische strijd. Kinderen raken dan klem tussen hun ouders. Ze voelen zich verantwoordelijk, kiezen partij of houden hun eigen gevoelens voor zich om niemand te kwetsen.
Wij helpen ouders om het ouderschap weer samen te dragen en het kind uit het conflict te halen. En we geven het kind een eigen plek om te praten, zonder dat het hoeft te kiezen.
Een kind hoeft niet te kiezen. Het mag van allebei zijn ouders blijven houden.
02 · Theorie
De modellen achter ons werk
Theorie geeft taal aan wat je ziet. Deze inzichten uit wetenschap en praktijk sturen hoe wij kijken en handelen.
- Amato (2001), Emery
Conflict als risicofactor
Onderzoek laat zien dat vooral langdurig, openlijk conflict tussen ouders schadelijk is voor kinderen, meer dan de scheiding zelf.
In de praktijk: We richten ons eerst op het verminderen van conflict rond het kind.
- Ivan Boszormenyi-Nagy
Loyaliteit
Kinderen zijn van nature loyaal aan beide ouders. Als ze gedwongen worden te kiezen, ontstaat een loyaliteitsconflict dat veel stress geeft.
In de praktijk: We spreken nooit negatief over een ouder en helpen ouders dat ook niet te doen.
- Rouwtheorie
Rouw en verlies
Een scheiding is voor een kind een verlies: van het gezin zoals het was, van dagelijks contact met een ouder, soms van huis en school.
In de praktijk: We geven ruimte aan verdriet, boosheid en verwarring.
- Wet bevordering voortgezet ouderschap (2009)
Ouderschapsplan
Ouders die scheiden, maken verplicht afspraken over zorg, contact en informatie. Een goed plan geeft kinderen duidelijkheid.
In de praktijk: We helpen ouders afspraken te maken die werken in de praktijk.
- Van Lawick & Visser
Kinderen uit de knel
Groepsaanpak waarin ouders en kinderen parallel werken aan het doorbreken van vastgelopen scheidingsconflicten.
In de praktijk: Bij vechtscheidingen verwijzen we hiernaar en ondersteunen we thuis.
03 · Signalen
Wat zie je?
Eén signaal zegt weinig. Een patroon dat blijft of groeit, verdient aandacht. Twijfel je? Overleg vrijblijvend met ons.
Signalen bij het kind
- !Klachten rond de wissel tussen de ouders
- !Het kind zegt tegen elke ouder wat die wil horen
- !Het kind weigert contact met één ouder
- !Schuldgevoel: “het komt door mij”
- !Terugvallen op school of in gedrag
- !Te volwassen gedrag of zorgen voor een ouder
Signalen bij de ouders
- !Ouders communiceren alleen via het kind
- !Negatief praten over de andere ouder waar het kind bij is
- !Langdurige juridische procedures
- !Een ouder is emotioneel niet beschikbaar door verdriet of boosheid
- !Afspraken worden steeds niet nagekomen
04 · Praktijk
Zo werken wij, stap voor stap
- 1
Beide ouders apart spreken
We beginnen met elke ouder afzonderlijk. Iedereen krijgt ruimte voor het eigen verhaal, zonder oordeel.
- 2
Het kind een stem geven
Het kind krijgt een eigen gesprek, op een veilige plek, over wat het nodig heeft. Het hoeft niets te kiezen.
- 3
Terug naar het ouderschap
We helpen ouders het gesprek te voeren over hun kind, niet over hun relatie. Met concrete afspraken over overdracht, school en regels.
- 4
Conflict rond het kind verminderen
Overdrachten zonder spanning, een gedeelde agenda en duidelijke communicatiekanalen verminderen stress voor het kind.
- 5
Doorverwijzen waar nodig
Bij een vechtscheiding schakelen we gespecialiseerde partners in, zoals mediation of Kinderen uit de knel, en blijven we betrokken.
Goed om te weten: Eefi biedt begeleiding in het dagelijks leven. Is er behandeling of diagnostiek nodig, dan werken we samen met GGZ-partners en blijven we betrokken als vaste begeleider.
05 · Methodieken
Onderbouwde methodieken en instrumenten
We kiezen per gezin wat past. Sommige methodieken passen we zelf toe, voor andere werken we samen met gespecialiseerde partners.
- Onderbouwd
Kinderen uit de knel
Groepsprogramma voor ouders en kinderen in vastgelopen scheidingen. Ouders leren het conflict los te laten, kinderen krijgen een eigen stem.
- Onderbouwd
KIES (Kinderen In Echtscheiding Situatie)
Groepsprogramma waarin kinderen hun ervaringen delen met leeftijdgenoten en leren omgaan met de scheiding.
- Wettelijk kader
Ouderschapsplan op maat
Concrete afspraken over zorg, contact, kosten en informatie. We helpen het plan werkbaar te maken.
- Praktijkgericht
Mediation
Een neutrale mediator helpt ouders zelf afspraken te maken. Voorkomt vaak langdurige procedures.
06 · Mythes en feiten
Wat klopt wel, en wat niet?
MytheKinderen van gescheiden ouders krijgen altijd problemen.
FeitDe meeste kinderen passen zich goed aan. Vooral langdurig conflict tussen ouders vergroot het risico.
MytheKinderen zijn er beter af als ze zelf kiezen bij wie ze wonen.
FeitKinderen mogen meepraten, maar niet kiezen. Kiezen legt een zware last op hun schouders.
MytheAls het kind niet naar de andere ouder wil, moet je dat accepteren.
FeitContactweigering heeft vaak te maken met loyaliteit of spanning. Het verdient onderzoek en begeleiding.
MytheHoe minder je erover praat, hoe beter.
FeitKinderen hebben uitleg nodig die past bij hun leeftijd. Zwijgen maakt ze onzeker.
07 · Tips en tricks
Direct toepasbaar
Vertel het samen
Vertel samen dat jullie uit elkaar gaan en dat het niet de schuld van het kind is.
Praat niet negatief over de ander
Ook niet via kleine opmerkingen. Het kind voelt zich dan gedwongen te kiezen.
Laat het kind geen boodschapper zijn
Regel afspraken rechtstreeks met de andere ouder, niet via het kind.
Informeer beide ouders
Beide ouders met gezag hebben recht op informatie. Nodig ze allebei uit voor gesprekken.
Let op na wisseldagen
Rond de wissel kan een kind onrustig of moe zijn. Een beetje ruimte helpt.
Blijf neutraal
Kies geen kant, ook niet als een ouder daar om vraagt.
Betrek beide ouders
Hulp werkt beter als beide ouders betrokken zijn. Vraag ook toestemming van de andere ouder met gezag.
Let op de mate van conflict
Bij hoog conflict is gespecialiseerde hulp nodig naast begeleiding.
Geef het kind een eigen plek
Het kind heeft recht op een eigen gesprek en een eigen steunfiguur.
08 · Uit de praktijk
Lotte (10) en de tas die steeds heen en weer ging
Lotte woonde de ene week bij haar moeder en de andere week bij haar vader. Haar ouders spraken niet meer met elkaar. Alles ging via Lotte: briefjes, boodschappen, wie welke kleren had.
Op school werd ze steeds stiller. Tegen haar mentor zei ze: “Ik wil gewoon dat ze niet meer boos zijn.” Ze vertelde thuis niets meer, uit angst dat het ruzie zou geven.
We spraken beide ouders apart en daarna samen, alleen over Lotte. Ze maakten een gedeelde online agenda en een vaste overdracht op school. Lotte kreeg een eigen gesprek met haar begeleider. Na drie maanden zei ze: “Nu hoef ik niet meer alles te onthouden.”
Wat we leerden
- Lotte was geen boodschapper meer
- Een gedeelde agenda gaf rust
- Overdracht op neutraal terrein
- Lotte kreeg een eigen stem
09 · Reflectievragen
Even stilstaan
- Hoeveel conflict ervaart het kind tussen de ouders?
- Wordt het kind ingezet als boodschapper of bondgenoot?
- Zijn beide ouders betrokken bij de hulp?
- Waar kan het kind terecht met zijn eigen verhaal?
10 · Bronnen
Verder lezen
- Amato, P. R. (2001). Children of divorce in the 1990s. Journal of Family Psychology, 15(3).
- Emery, R. E. (2012). Renegotiating Family Relationships (2e editie). Guilford Press.
- Van Lawick, J. & Visser, M. (2015). No Kids in the Middle. Family Process, 54(1).
- Boszormenyi-Nagy, I. & Spark, G. (1973). Invisible Loyalties. Harper & Row.
- Wet bevordering voortgezet ouderschap en zorgvuldige scheiding (2009).
- Nederlands Jeugdinstituut. Dossier scheiding. nji.nl
Zorgen om een kind of gezin? Wacht niet.
Je kunt vandaag nog contact opnemen, ook zonder verwijzing. Je hoort binnen vier uur van ons. Twijfel je? Bel gerust, we denken vrijblijvend met je mee.
Binnen 4 uur contact